พิจิตร

ประวัติ
 
            จังหวัดพิจิตรตั้งอยู่ในบริเวณภาคเหนือตอนล่างของประเทศไทย มีเนื้อที่ประมาณ 4,531.013 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 2,831,883 ไร่ ห่างจากกรุงเทพฯโดยทางรถยนต์ประมาณ 346 กิโลเมตร และรถไฟระยะทางประมาณ 351 กิโลเมตร
 
ภูมิศาสตร์
ภูมิประเทศ
 
            พื้นที่ของจังหวัดพิจิตรเป็นที่ราบลุ่มแม่น้ำ สภาพพื้นที่เหมาะกับการเกษตร อยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางประมาณ 30 เมตร ทางด้านตะวันออกมีความลาดเอียงไม่เกินร้อยละ 2 ส่วนที่ต่อเนื่องกับจังหวัดเพชรบูรณ์เป็นที่ราบสูงความลาดเอียงร้อยละ 2 -10 มีแม่น้ำสายสำคัญไหลผ่าน 3 สาย ได้แก่ แม่น้ำน่าน แม่น้ำยม และแม่น้ำพิจิตร แบ่งพื้นที่ตามสภาพภูมิประเทศ ออกเป็น 3 พื้นที่ ดังนี้
 
1) พื้นที่อำเภอสากเหล็ก อำเภอวังทรายพูน อำเภอทับคล้อ อำเภอตะพานหิน อำเภอบางมูลนาก และอำเภอดงเจริญ และบางส่วนของอำเภอเมืองพิจิตร อยู่ทางทิศตะวันออกของแม่น้ำน่าน ซึ่งเป็นที่ราบแบบลูกฟูก มีความลาดเทจากทิศตะวันออกไปทางทิศตะวันตก โดยบริเวณที่ติดแม่น้ำน่านจะมีพื้นที่ค่อนข้างต่ำ ส่วนพื้นที่ที่อยู่ห่างจากแม่น้ำน่านออกไปทางทิศทางตะวันออกจะมีลักษณะค่อนข้างสูง มีลำคลองธรรมชาติที่เกิดจากเทือกเขาเพชรบูรณ์หลายสาย ซึ่งจะไหลผ่านพื้นที่นี้และไหลลงสู่แม่น้ำน่านในที่สุด บริเวณนี้มีพื้นที่การเกษตรประมาณ 1,092,801 ไร่
2) พื้นที่อำเภอเมืองพิจิตร และอำเภอสามง่าม อำเภอโพธิ์ประทับช้าง อำเภอตะพานหิน อำเภอโพทะเล และอำเภอบางมูลนาก เป็นพื้นที่ที่ค่อยๆ ลาดต่ำลงไปทางทิศใต้ในเขต พื้นที่ราบลุ่มระหว่างแม่น้ำน่านและแม่น้ำยม พื้นที่นี้มีลักษณะเป็นลูกฟูกโดยมีลักษณะพื้นที่ลาดเทจากทิศเหนือ มีแม่น้ำพิจิตร (แม่น้ำน่านเดิม) ไหลผ่านระหว่างแม่น้ำทั้งสอง บริเวณนี้มีพื้นที่โครงการชลประทานขนาดใหญ่ ได้แก่ โครงการส่งน้ำฯ พลายชุมพล โครงการส่งน้ำฯ ดงเศรษฐี และโครงการส่งน้ำฯ ท่าบัว รวมพื้นที่ชลประทานประมาณ 371,973 ไร่
3) พื้นที่เขตอำเภอวชิรบารมี อำเภอสามง่าม อำเภอโพธิ์ประทับช้าง อำเภอบึงนาราง และอำเภอโพทะเล อยู่ทางทิศตะวันตกของแม่น้ำยม พื้นที่ส่วนนี้ลาดเทจากทิศตะวันตกไปทางทิศ
ตะวันออก ซึ่งพื้นที่ที่ติดแม่น้ำยมจะเป็นพื้นที่ลุ่มต่ำน้ำท่วมถึง ในฤดูน้ำหลากน้ำจากแม่น้ำยมจะเอ่อล้นตลิ่งท่วมพื้นที่ลุ่มต่ำอยู่เสมอ มีพื้นที่การเกษตรประมาณ 883,039 ไร่
 
ภูมิอากาศ
            จังหวัดพิจิตรมี 3 ฤดูกาล คือ ฤดูฝน เริ่มตั้งแต่เดือน พฤษภาคม ถึง เดือนตุลาคม ฤดูหนาว เริ่มตั้งแต่เดือน พฤศจิกายน ถึง เดือนกุมภาพันธ์ ฤดูร้อน เริ่มตั้งแต่เดือนมีนาคม ถึง เดือนเมษายน อุณหภูมิสูงสุด 38.1 องศาเซลเซียลและอุณหภูมิ ต่ำสุด 12.2 องศาเซลเซียล อากาศค่อนข้างร้อนจัดในฤดูร้อน และเย็นสบายในฤดูหนาว 
 
            ถิ่นประสูติพระเจ้าเสือ แข่งเรือยาวประเพณี
            พระเครื่องดีหลวงพ่อเงิน เพลิดเพลินบึงสีไฟ
            ศูนย์รวมใจหลวงพ่อเพชร รสเด็ดส้มท่าข่อย
            ข้าวเจ้าอร่อยลือเลื่อง ตำนานเมืองชาละวัน
 
            พิจิตร เมืองพญาชาละวัน ถิ่นกำเนิดนิทานเรื่อง “ไกรทอง” เป็นจังหวัดที่ตั้งอยู่ทางภาคเหนือตอนล่าง มีความหมายว่า “เมืองงาม” ตั้งอยู่ระหว่างจังหวัดนครสวรรค์กับจังหวัดพิษณุโลก มีแม่น้ำน่านกับแม่น้ำยมไหลผ่าน ตัวเมืองอยู่ริมฝั่งแม่น้ำน่าน พิจิตรเป็นเมืองเก่าแก่ ในสมัยสุโขทัย ปรากฏในศิลาจารึกหลักที่ ๑ ของพ่อขุนรามคำแหงมหาราชและในศิลาจารึกหลักที่ ๘ รัชกาลพระยาลิไท เรียกว่า “เมืองสระหลวง” ซึ่งมีสถานะเป็นหัวเมืองเอกของกรุงสุโขทัย ต่อมาในสมัยกรุงศรีอยุธยาได้เปลี่ยนชื่อเป็น “เมืองโอฆบุรี” ซึ่งแปลว่า “เมืองในท้องน้ำ” นอกจากนี้เมืองพิจิตรยังเป็นที่ประสูติของพระมหากษัตริย์แห่งกรุงศรีอยุธยาพระองค์หนึ่งคือ สมเด็จพระศรีสรรเพชญที่ ๘ หรือ สมเด็จพระพุทธเจ้าเสือ ในสมัยรัตนโกสินทร์เมืองพิจิตรเป็นเพียงเมืองขนาดเล็ก แต่ก็ยังมีเจ้าเมืองปกครองเช่นเมืองอื่น ๆ เมื่อถึงสมัยรัชกาลที่ ๕ ทรงโปรดให้ย้ายเมืองพิจิตรมาตั้งที่บ้านคลองเรียงซึ่งเป็นคลองขุดใหม่ ลัดแม่น้ำน่านที่ตื้นเขิน คลองเรียงจึงกลายเป็นแม่น้ำน่านไป ส่วนบริเวณเมืองพิจิตรเก่ายังปรากฏโบราณสถานอยู่หลายแห่ง ซึ่งมีอายุตั้งแต่สมัยสุโขทัยถึงสมัยอยุธยา
 
            จังหวัดพิจิตรมีพื้นที่ ๔,๕๓๑.๐๑๓ ตารางกิโลเมตร มีสภาพภูมิประเทศเป็นที่ราบลุ่มตอนกลางและค่อยสูงขึ้นทางทิศตะวันออก การประกอบอาชีพ ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทางการเกษตรเป็นภาคการผลิตหลัก รองลงมาได้แก่ อุตสาหกรรม การค้าส่ง การค้าปลีก และการบริการ ผลผลิตสำคัญได้แก่ ข้าวโพด ถั่วเขียว และการประมง
การปกครอง
 
            จังหวัดพิจิตร แบ่งการปกครองออกเป็น ๑๒ อำเภอ คือ อำเภอเมืองพิจิตร อำเภอสามง่าม อำเภอตะพานหิน อำเภอบางมูลนาก อำเภอโพธิ์ประทับช้าง อำเภอโพทะเล อำเภอทับคล้อ อำเภอวังทรายพูน อำเภอวชิรบารมี อำเภอสากเหล็ก อำเภอดงเจริญ และอำเภอบึงนาราง
อาณาเขต
 
ทิศเหนือ ติดต่อกับจังหวัดพิษณุโลก
ทิศใต้ ติดต่อกับจังหวัดนครสวรรค์
ทิศตะวันออก ติดต่อกับจังหวัดเพชรบูรณ์
ทิศตะวันตก ติดต่อกับจังหวัดกำแพงเพชรและจังหวัดนครสวรรค์
 
การเดินทาง
รถยนต์
            เส้นทางที่ ๑ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๓๒ ที่อยุธยา ถึงจังหวัดนครสวรรค์ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๑๑๑๘ สายนครสวรรค์ - ชุมแสง - บางมูลนาก - ตะพานหิน – พิจิตร รวมระยะทางประมาณ ๓๔๕ กิโลเมตร
 
            เส้นทางที่ ๒ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๓๒ ที่อยุธยา ถึงอำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๑๑ สายตากฟ้า - เขาทราย - สากเหล็ก และเข้าสู่จังหวัดพิจิตรที่อำเภอสากเหล็ก บนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๑๑๑ รวมระยะทางประมาณ ๓๔๔ กิโลเมตร
 
            เส้นทางที่ ๓ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๓๒ ที่อยุธยา ถึงอำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี แยกเข้าสู่ทางหลวงหมายเลข ๑๑ สายตากฟ้า-เขาทราย แล้วแยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๑๑๓ สายเขาทราย-ตะพานหิน-พิจิตร เข้าสู่จังหวัดพิจิตร ระยะทางประมาณ ๓๓๘ กิโลเมตร
 
            เส้นทางที่ ๔ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๓๒ ที่อยุธยา ถึงจังหวัดนครสวรรค์ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๑๑๗ สายนครสวรรค์ - พิษณุโลก ถึงอำเภอสามง่าม แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๑๑๕ สายสามง่าม - พิจิตร เข้าสู่จังหวัดพิจิตร รวมระยะทาง ๓๖๐ กิโลเมตร
 
            เส้นทางที่ ๕ จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑ แยกเข้าทางหลวงหมายเลข ๓๒ ที่อยุธยาถึงนครสวรรค์ แยกเข้าเส้นทางนครสวรรค์ – พิษณุโลก ใช้ทางหลวงหมายเลข ๑๑๗ ถึง กิโลเมตรที่ ๗๒ – ๗๓ แยกอำเภอโพธิ์ประทับช้าง เลี้ยวขวาเข้าตัวเมืองพิจิตร ประมาณ ๓๑ กิโลเมตร รวมระยะทาง ๓๓๐ กิโลเมตร
 
รถโดยสารประจำทาง
            มีรถโดยสารประจำทางปรับอากาศและธรรมดา ไป-กลับ กรุงเทพฯ - พิจิตร ทุกวัน วันละหลายเที่ยว โดยออกจากสถานีขนส่งผู้โดยสารกรุงเทพฯ (จตุจักร) ถนนกำแพงเพชร ๒ ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ โทร. ๑๔๙๐ www.transport.co.th และสถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดพิจิตร โทร.  ๐ ๕๖๖๕ ๐๓๘๘, ๐ ๕๖๙๙ ๐๙๖๔
รถไฟ
            มีรถไฟออกจากสถานีรถไฟหัวลำโพงไปพิจิตรทุกวัน ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่การรถไฟแห่งประเทศไทย โทร.  ๑๖๙, ๐ ๒๒๒๐ ๔๔๔๔, www.railway.co.th  และที่สถานีรถไฟจังหวัดพิจิตร โทร. ๐ ๕๖๖๑ ๒๑๖๓
 
การเดินทางภายในจังหวัดพิจิตร
            ในตัวเมืองพิจิตรมีรถชนิดต่างๆ ให้บริการ นักท่องเที่ยวสามารถเลือกใช้บริการยานพาหนะ ได้หลายรูปแบบตามอัธยาศัย รถสองแถว มีวิ่งบริการจากสถานีขนส่งไปยังที่ต่างๆ ในตัวเมือง นักท่องเที่ยวอาจเหมารถสองแถวไปเที่ยวได้ทั้งในเมืองและต่างอำเภอ ราคาวันละ ๑,๐๐๐-๒,๐๐๐ บาท ขึ้นอยู่กับระยะทางและการต่อรอง รถสามล้อเครื่องและมอเตอร์ไซค์รับจ้าง จอดอยู่ตามจุดต่างๆ ในจังหวัด เช่น หน้าตลาดเทศบาล หน้าสถานีขนส่ง ค่าบริการมีทั้งแบบตกลงกันตามแต่ระยะทางและแบบเหมาจ่าย
 
ระยะทางจากอำเภอเมืองพิจิตรไปยังอำเภอต่าง ๆ
อำเภอสากเหล็ก ๑๖ กิโลเมตร
อำเภอสามง่าม ๑๘ กิโลเมตร
อำเภอโพธิ์ประทับช้าง ๒๕ กิโลเมตร
อำเภอวชิรบารมี ๒๖ กิโลเมตร
อำเภอตะพานหิน ๒๘ กิโลเมตร
อำเภอวังทรายพูน ๓๑ กิโลเมตร
อำเภอทับคล้อ ๔๔ กิโลเมตร
อำเภอบางมูลนาก ๕๐ กิโลเมตร
อำเภอโพทะเล ๖๖ กิโลเมตร
อำเภอดงเจริญ ๗๘ กิโลเมตร
อำเภอบึงนาราง ๘๖ กิโลเมตร
 
ระยะทางจากตัวเมืองพิจิตรไปยังจังหวัดใกล้เคียง
พิษณุโลก ๗๓ กิโลเมตร
กำแพงเพชร ๙๐ กิโลเมตร
นครสวรรค์ ๑๑๓ กิโลเมตร
เพชรบูรณ์ ๑๒๙ กิโลเมตร
 
หมายเลขโทรศัพท์สำคัญ
ททท.สำนักงานพิษณุโลก โทร.  ๐ ๕๕๒๕ ๒๗๔๒-๓
สำนักงานท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดพิจิตร โทร.  ๐ ๕๖๘๔ ๔๕๐๗, ๐ ๕๖๖๑ ๒๖๐๔
ประชาสัมพันธ์จังหวัด โทร. ๐ ๕๖๖๑ ๑๖๑๑
โรงพยาบาลพิจิตร โทร. ๐ ๕๖๖๑ ๑๓๕๕, ๐ ๕๖๖๑ ๑๒๓๐
สถานีตำรวจภูธรอำเภอเมืองพิจิตร โทร. ๐ ๕๖๙๙ ๐๔๐๐
ตำรวจทางหลวง โทร. ๑๑๙๓
ตำรวจท่องเที่ยว โทร. ๑๑๕๕
 
แผนที่ ในตัวเมือง จังหวัดนครสวรรค์-พิจิตร
แผนที่ ท่องเที่ยว จังหวัดนครสวรรค์-พิจิตร